در ریاضیات منظور از توابع مثلثاتی شش تابع  sec x ،cot x ،tan x ،cos x ،sin x و csc x می‌باشد که این توابع رابطه میان زاویه ها و ضلع های یک مثلث قائم الزاویه را نشان می‌دهند به همین دلیل توابع مثلثاتی نامیده می‌شوند.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

چند فرمول کاربردی و مهم در توابع مثلثاتی:

 

 

 

 

 

 

 

 

رسم توابع مثلثاتی سینوس، کسینوس، تانژانت، کتانژانت، سکانت و کسکانت :

 

کاربرد اصلی توابع مثلثاتی در محاسبه اندازه ضلع ها و زاویه های یک مثلث و سایر عوامل مرتبط با آن هاست .

 

در دایره مثلثاتی که روی محور مختصات نشان داده شده است در ربع اول، توابع سینوس و کسینوس در جهت مثبت محور x ها و محور y ها قرار دارند که مقدار هر دو تابع و توابع تانژانت و کتانژانت مثبت هستند. در ربع دوم که در جهت منفی محور x ها و مثبت محور y ها قرار دارد تابع سینوس مثبت و توابع کسینوس، تانژانت و کتانژانت منفی می‌باشند. در ربع سوم دایره مثلثاتی که در جهت منفی محور x ها و محور y هاست هر دو تابع سینوس و کسینوس منفی هستند با این تفاوت که توابع کتانژانت و تانژانت مثبت می‌باشند. در ربع چهارم دایره مثلثاتی که در جهت مثبت محور x ها و منفی محور y هاست تابع کسینوس مثبت و توابع سینوس، تانژانت و کتانژانت منفی می‌باشند.

توابع مثلثاتی در زمینه های گوناگون به ویژه نجوم کاربرد دارند، خوارزمی، حکیم عمر خیام و  ابوریحان بیرونی در این زمینه کار کرده اند.

نقشه برداری، ناوبری و فیزیک از جمله رشته‌هایی هستند که از مثلثات استفاده می‌کنند. در نقشه برداری با استفاده از اندازه گیری زاویه یک نقطه نسبت به دو نقطه معین مختصات آن نقطه را محاسبه می‌کنند که امروزه از این روش برای اندازه گیری سه بعدی نوری استفاده می‌شود.

در ناوبری، تنظیم خط سیر کشتی ها و سایر شناورها بر پایه اجسام ثابت مانند فانوس دریایی با بهره گیری از توابع مثلثاتی انجام می شود همچنین به دلیل خاصیت تناوبی بودن  از آن‌ها در مدل سازی فرایندهای نوسانی مانند نور و موج استفاده می‌شود.